Biến áp cách ly nguy cơ gây chết người

Trong cuộc sống các bạn, đặc biệt là giới đam mê âm thanh, biến áp cách ly (BACL) trở thành thần thánh. Nhưng trong bài viết này, tôi sẽ phân tích việc gây chết người của BACL mà các bạn có thể chưa biết.

1. RCBO không hoạt động trong môi trường điện áp cách ly

RCBO (Residual Current Breaker with Overcurrent) là một aptomat bảo vệ dòng rò. Khi dây N của điện lực được nối đất, RCBO sẽ so sánh dòng đi và dòng về. Nếu chênh lệch sẽ nhảy aptomat. Nhưng trong môi trường cách ly, khi bạn chạm vào dây L1, dòng điện dẫn qua đất chỉ vài mA chủ yếu là điện dung ký sinh, không đủ làm RCBO nhảy. Lúc này, bạn cảm thấy tê nhẹ, nhưng vẫn an toàn dù RCBO không nhảy.

2. Nguy hiểm chết người từ BACL

Phía thứ cấp của BACL là 2 cực đều có điện áp treo do điện dung ký sinh gây ra. Dòng điện đi và về giữa 2 dây qua thứ cấp BACL bằng nhau (Tổng dòng đi bằng tổng dòng về). Giả sử bạn có thiết bị là tủ lạnh bị rò dây L1, còn nồi cơm điện của bạn đang rò dây L2. Lúc này bạn vừa chạm vào nồi cơm điện, vừa vô tình chạm vào tủ lạnh, cho dù bạn có đứng trên nền gạch bông nhà thì RCBO mà bạn trang bị cũng sẽ không nhảy. Khi này, RCBO nhận thấy dòng đi bằng dòng về, chỉ có lệch một chút mA mà RCBO không nếm đủ dòng rò để nhảy được. Giờ phút đó chỉ có chúa mới cứu được bạn thoát khỏi tử thần, vì bạn trở thành một tải sống, dòng điện sẽ đi xuyên qua tim, gây ngừng tim và chết.

3. Giải pháp an toàn khi bạn muốn sử dụng BACL

Chẳng có một giải pháp hoàn hảo nào cho BACL cả. Nhưng bạn muốn sống trong môi trường điện áp cách ly (mạng IT) thì bạn phải trang bị bảo vệ tận răng, có thể lên đến vài trăm triệu mới sống được, so với mua RCBO rẻ tiền hơn.

Tôi sẽ bày cho bạn giải pháp để an toàn trong BACL:

a. Nối vỏ toàn bộ thiết bị bằng dây PE và nối đất: Hãy nối vỏ toàn bộ thiết bị của bạn bằng dây PE, chẳng hạn khi có rò L1, nó sẽ chạy thẳng về đất, bạn chạm vào L1, bạn sẽ an toàn, bạn chạm vào L2 sẽ có chênh lệch điện áp thì lúc này RCBO sẽ bật ra. Trường hợp 2, nếu tủ lạnh chạm dây L1 và máy nước nóng chạm dây L2 thì bạn nối chung vỏ với nhau, lúc này CB bảo vệ của bạn sẽ bật nhảy vì ngắn mạch.

b. Sử dụng hệ thống giám sát cách điện IMD (insulation monitoring device): Hệ thống giám sát cách điện sẽ giúp bạn an toàn hơn trong môi trường điện áp cách ly. Bạn sẽ đặt ngưỡng cách điện để cảnh báo hoặc trip MCB. Trường hợp có rò thật sự, IMD sẽ cảnh báo hoặc tác động trip CB, giúp bạn an toàn hơn trước khi chạm vào thiết bị. Nhưng bạn phải chắc chắn rằng, mọi thiết bị của bạn phải được nối đất an toàn.

c. Sử dụng kết hợp IMD, ELR và RCBO: Thay vì bạn sử dụng biến áp cách ly sơ cấp 220VAC – thứ cấp 220VAC, thì hãy sử dụng biến áp cách ly sơ cấp 220VAC – thứ cấp 110VAC – 0 – 110VAC. Loại biến áp cách ly này mới thật sự an toàn. Bạn sẽ nối điểm trung tính của BACL với dây PE nối đất qua một điện trở 33(kOhm). Bảo vệ IMD sẽ bảo vệ bạn trước khi bạn bị điện giật, khi có rò thật sự IMD sẽ nếm được điện trở cách điện đã suy giảm đáng kể, nó sẽ trip CB trước khi bạn chạm vào vị trí rò. Sử dụng ELR là giải pháp trip thứ 2 khi IMD không phát hiện được chạm. Giả sử nồi cơm điện của bạn đang chạm L1, nhưng bạn không nối đất cho nồi cơm nên IMD sẽ không phát hiện được, bạn vô tình chạm vào nồi cơm điện, lúc này sẽ có dòng rò về, bạn sẽ sử dụng ELR với biến dòng Zct để nếm được dòng rò đi qua dây PE về điểm trung tính của BACL. Khi đó, buộc lòng ELR của bạn phải cực kỳ nhạy để phát hiện dòng rò trên dây PE để cắt điện. Còn RCBO trong trường hợp tôi nói để làm gì? Trả lời thẳng với bạn là để trưng bày cho đẹp, kể cả bạn có chạm vào 1 dây nó cũng không nhảy khi bạn nối điểm 0 qua điện trở 33 (kOhm) nếu dòng rò nền của bạn thấp, nhưng bạn đừng buồn, tôi nói không có gì dư thừa cả. Trường hợp dòng rò nền của nhà bạn đang là 8 mA (rò nền khá lớn) thì khi bạn chạm vào dây L1 thì 100% RCBO có dòng rò 10mA sẽ nhảy. Quan trọng là bạn phải chọn RCBO hàng sịn nhé. Cách 3 này tôi bày với bạn, riêng con IMD đúng chuẩn y tế cũng có giá khoảng 25 triệu, cho nên việc bạn trang bị full giáp để sống thì nó khoảng hơn 100 triệu là chuyện bình thường. Hãy nhớ, nối đất toàn bộ thiết bị để được tăng cơ hội sống lên nhé.

Link bài viết: http://liemelec.com/3027/bien-ap-cach-ly-nguy-co-gay-chet-nguoi.html

Để được tư vấn giải pháp lắp đặt hệ điện áp cách ly (IT) hoàn chỉnh, vui lòng liên hệ: [email protected]